Matura z biologii 2027 – jak się przygotować?
Krótka odpowiedź
Matura z biologii 2027 odbędzie się 10 maja 2027 r. o 9:00, trwa 180 minut, a za arkusz można zdobyć 60 punktów; biologię zdaje się tylko na poziomie rozszerzonym. Około 70% punktów dają zadania otwarte, więc najskuteczniejsze przygotowanie to regularne rozwiązywanie zadań z materiałem źródłowym i ćwiczenie krótkich, precyzyjnych odpowiedzi, a nie samo czytanie notatek. Naukę warto rozplanować od listopada do maja, a deklarację złożyć do 7 lutego 2027 r. – ponieważ to niedziela, można ją złożyć także 8 lutego.

Matura z biologii 2027 odbędzie się w poniedziałek 10 maja 2027 r. o 9:00. Egzamin trwa 180 minut, a za cały arkusz można zdobyć 60 punktów. Około 70% punktów dają zadania otwarte, więc najlepszym przygotowaniem jest regularne rozwiązywanie zadań z materiałem źródłowym i pisanie krótkich, precyzyjnych odpowiedzi – nie samo czytanie notatek. Poniżej są fakty z dokumentów CKE i plan nauki do maja. Wszystkie informacje o egzaminie zebraliśmy też na stronie matura z biologii 2027.
W skrócie
- Matura z biologii 2027: 10 maja 2027 r., godz. 9:00, 180 minut, 60 punktów, tylko poziom rozszerzony.
- Około 70% punktów dają zadania otwarte – liczy się precyzyjna odpowiedź, nie sama znajomość terminów.
- Na egzaminie obowiązuje kalkulator prosty i broszura z wzorami i stałymi; deklarację składasz do 7 lutego 2027 r. (można też 8 lutego).
- Plan: diagnoza w listopadzie, najsłabsze działy w grudniu i styczniu, druga pełna próba w marcu.
Kiedy jest matura z biologii 2027 i ile trwa?
Według komunikatu dyrektora CKE o harmonogramie egzaminów w 2027 r.:
- termin główny – 10 maja 2027 r. (poniedziałek), godz. 9:00,
- termin dodatkowy – 4 czerwca 2027 r. (piątek), godz. 9:00,
- czas – 180 minut (może zostać wydłużony uczniom, którym przyznano dostosowania),
- wyniki – 9 lipca 2027 r.
Biologię zdaje się tylko na poziomie rozszerzonym, jako przedmiot dodatkowy. W 2027 r. każdy maturzysta co do zasady musi przystąpić do co najmniej jednego przedmiotu dodatkowego na poziomie rozszerzonym, ale nie musi z niego uzyskać określonej liczby punktów. Próg 30% dotyczy przedmiotów obowiązkowych. Deklarację składa się do 7 lutego 2027 r., a ponieważ to niedziela – także 8 lutego.
Jak wygląda arkusz – ile zadań i punktów?

- 180 min – czas na arkusz
- 60 pkt – do zdobycia
- 44–56 – zadań w arkuszu
Informator CKE o egzaminie z biologii opisuje arkusz tak:
- 44–56 zadań, łącznie 60 punktów,
- zadania zamknięte: 10–16 zadań, 12–20 punktów (ok. 30% wyniku) – wybór wielokrotny, prawda-fałsz, dobieranie,
- zadania otwarte: 34–40 zadań, 40–48 punktów (ok. 70% wyniku) – zadania z luką i krótkiej odpowiedzi,
- za zadanie otwarte można dostać najwyżej 1, 2 lub 3 punkty.
Zadania są zwykle zebrane w wiązki – od dwóch do pięciu zadań wokół jednego tematu: doświadczenia, organizmu, wykresu czy tekstu popularnonaukowego. Każde zadanie z wiązki da się rozwiązać niezależnie od pozostałych. Część ilustracji jest kolorowa.
Tak wyglądało to w praktyce w maju 2026 r.: arkusz miał 56 poleceń, w tym 38 otwartych (42 punkty) i 18 zamkniętych (18 punktów). Średni wynik wyniósł 41%. Zadania zamknięte uczniowie rozwiązywali średnio na 56%, a otwarte – na 42%. To otwarte zadania decydują więc o wyniku.
Co można mieć na egzaminie?
Komunikat CKE o przyborach na 2027 r. wymienia dla biologii:
- długopis lub pióro z czarnym tuszem – nie może być zmazywalny; rysunki też wykonuje się długopisem, nie ołówkiem,
- kalkulator prosty – obowiązkowo; to kalkulator, który tylko dodaje, odejmuje, mnoży i dzieli, ewentualnie liczy procenty i pierwiastki kwadratowe,
- linijka – fakultatywnie,
- broszura „Wybrane wzory i stałe fizykochemiczne na egzamin maturalny z biologii, chemii i fizyki” – obowiązkowo, zapewnia ją szkoła.
Czy na maturze z biologii są tablice? Tak – właśnie ta broszura. W części biologicznej są w niej m.in. potencjał wody w komórce roślinnej, równanie Hardy’ego–Weinberga, podstawowe wzory ze statystyki (np. odchylenie standardowe), tabela kodu genetycznego i wzory wybranych aminokwasów białkowych. Warto ćwiczyć z nią przez cały rok, żeby w maju nie szukać w niej niczego pierwszy raz. Informator CKE wymienia też prostą analizę statystyczną: średnią arytmetyczną i ważoną, medianę, dominantę i odchylenie standardowe.
Które działy i typy zadań sprawiają najwięcej kłopotu?

Sprawozdanie CKE z matury 2026 pokazuje, że problemem rzadko był zupełny brak wiedzy. Uczniowie znali terminy, ale nie umieli ich zastosować do konkretnej sytuacji. Najtrudniejsze zadania w arkuszu:
- nisza ekologiczna (poziom wykonania 6%) – trzeba było odróżnić niszę podstawową (zakres warunków, np. temperatury i zasolenia) od zasięgu geograficznego gatunku,
- ekspresja informacji genetycznej (11%) – zastosowanie wiedzy do nowej sytuacji,
- choroby i profilaktyka (12%) – drogi zarażenia,
- cel elementu doświadczenia (16%) – po co w procedurze wykonano dany zabieg.
CKE wskazuje kilka powtarzających się błędów:
- poprawna przesłanka bez skutku albo skutek bez mechanizmu,
- mylenie opisu wyników, wniosku i wyjaśnienia,
- wniosek szerszy, niż pozwalają dane,
- dobre pojęcie użyte w złym kontekście (np. przy niszy ekologicznej, podziałach komórkowych, ekspresji genów).
Najwięcej punktów można więc zyskać na zadaniach z doświadczeniami i z wyjaśnianiem związków przyczynowo-skutkowych.
Jak rozplanować naukę od listopada do maja?

To nasza propozycja, nie wymóg CKE – warto ją dopasować do klasy lub własnego tempa.
- Listopad – diagnoza. Rozwiąż jeden pełny arkusz w 180 minut, z kalkulatorem prostym i broszurą. Sprawdź go według zasad oceniania i wypisz działy, w których tracisz najwięcej.
- Grudzień i styczeń – najsłabsze działy. Jeden dział na tydzień: krótka powtórka teorii, a potem wiązki zadań z tego działu. CKE nie udostępnia w grudniu próbnego arkusza z biologii (tylko z polskiego i matematyki na poziomie podstawowym), więc szkoła sama decyduje o próbie – o organizacji piszemy w poradniku próbna matura 2027 w szkole.
- Luty – deklaracja i doświadczenia. Do 7–8 lutego potwierdź wybór przedmiotów. Przez cały miesiąc ćwicz problem badawczy, hipotezę, próbę kontrolną i wnioski.
- Marzec – druga pełna próba. Porównaj wynik z listopadem i zaktualizuj listę działów.
- Kwiecień – arkusze CKE z poprzednich lat. Rozwiązuj je z zasadami oceniania i czytaj komentarze w sprawozdaniach. Ćwicz zadania ze statystyki i genetyki z broszurą w ręce.
- Maj – powtórka pojęć. Ostatnie dni przed 10 maja to czas na pojęcia bliskie znaczeniowo i na sen, a nie na nowe działy.
Nauczyciel może przyjąć prosty rytm: jedna wiązka zadań z materiałem źródłowym na lekcji co tydzień i krótkie omówienie, za co przyznaje się punkty.
Jak pisać odpowiedzi otwarte, żeby nie tracić punktów?

Zasady oceniania z informatora CKE są surowe:
- odpowiedź nieprecyzyjna lub niejednoznaczna jest uznawana za błędną,
- jeśli podasz kilka odpowiedzi i jedna jest błędna, nie dostaniesz punktu za żadną,
- informacja, która przeczy poprawnej części odpowiedzi, może dać 0 punktów za całość,
- odpowiedź w zadaniu z doświadczeniem musi dotyczyć tego doświadczenia, które opisano w zadaniu,
- w obliczeniach liczą się metoda, wynik, dokładność i jednostka.
Dlatego czytaj czasownik w poleceniu. Podaj to sama nazwa, bez uzasadnienia. Uzasadnij to argument – fakt, który przemawia za stwierdzeniem. Rozstrzygnij i uzasadnij to wybór i argument. Wyjaśnij to łańcuch: przyczyna → mechanizm → skutek.
Przykład (nasz, nie z arkusza CKE). Wyjaśnij, dlaczego zablokowanie łańcucha oddechowego obniża ilość ATP w komórce. Słaba odpowiedź: „Bo nie ma oddychania”. Lepsza: „Przepływ elektronów przez łańcuch oddechowy dostarcza energii do przepompowania protonów przez błonę wewnętrzną mitochondrium. Powstaje gradient protonów, który napędza syntazę ATP. Gdy łańcuch jest zablokowany, gradient nie powstaje i syntaza ATP nie wytwarza ATP. Komórka może wtedy wytwarzać ATP prawie wyłącznie w glikolizie (z fermentacją, która odtwarza NAD⁺), a to znacznie mniej”. Każde zdanie to jedno ogniwo rozumowania.
Na koniec warto zadać sobie pytania, które CKE poleca w sprawozdaniu. Czy odpowiadam dokładnie na polecenie? Czy wniosek wynika z danych? Czy nie dopisałem czegoś, co przeczy reszcie odpowiedzi?
W Pierwszej Ławce są arkusze próbne z biologii w formule CKE z zasadami oceniania oraz osobne materiały o
odpowiedziach otwartych i
doświadczeniach. Więcej znajdziesz na stronie matura z biologii 2027.
Który materiał na jakim etapie nauki?
Pierwszy krok: pobierz darmowy fragment zbioru zadań z biologii i sprawdź, czy taki styl pracy Ci odpowiada. Potem dobierz materiał do etapu (to materiały autorskie, nie arkusze CKE):
- Nauka temat po temacie (listopad–styczeń):
zbiór zadań z biologii – komplet 14 rozdziałów to repetytorium, zadania i zasady oceniania dla każdego działu; można też kupić pojedyncze rozdziały.
- Uczenie się pisania odpowiedzi (luty–marzec):
komplet 7 materiałów tematycznych – typowe błędy, najczęstsze zadania, doświadczenia, genetyka, biotechnologia i fiszki.
- Sprawdzenie formy na czas (marzec–kwiecień):
pakiet 4 arkuszy próbnych z biologii z zasadami oceniania.
- Pojedynczy słaby punkt:
odpowiedzi otwarte: uzasadnij, wyjaśnij, wykaż albo
doświadczenia na maturze z biologii.
Powiązane poradniki: Zbiór zadań maturalnych z biologii i chemii – jak z niego korzystać w klasie 3 i 4 i Próbna matura 2027 w szkole – jak ją przygotować.
Materiały do tego tematu
- Pakiet: 14 materiałówMatura 2027 z biologii (poziom rozszerzony) – zbiór zadań temat po temacie: komplet 14 rozdziałów, 730 stron100,99 zł
- Pakiet: 11 materiałówMatura 2027 z biologii (rozszerzona) – 7 materiałów tematycznych + 4 próbne arkusze z zasadami oceniania72,99 zł
Najczęstsze pytania
Ile punktów trzeba mieć z biologii, żeby zdać maturę w 2027 r.?
Nie ma progu. Trzeba przystąpić do egzaminu z jednego przedmiotu dodatkowego na poziomie rozszerzonym, a 30% obowiązuje tylko z przedmiotów obowiązkowych. Od 2028 r. z jednego przedmiotu dodatkowego trzeba będzie uzyskać co najmniej 30%.
Czy na maturze z biologii można mieć kalkulator naukowy?
Nie. Na biologii obowiązuje kalkulator prosty. Kalkulator naukowy jest dozwolony na chemii i fizyce.
Kiedy będą wyniki matury 2027?
9 lipca 2027 r.
Darmowy fragment zbioru zadań z biologii
Na próbę możesz pobrać bezpłatny plik PDF: darmowy fragment zbioru zadań z biologii – pobierz. Zawiera repetytorium „Chemizm życia”, cztery zadania z punktacją jak w arkuszu oraz rozwiązania z zasadami oceniania. Bez logowania i bez podawania adresu e-mail.
Źródła
- CKE – Komunikat dyrektora CKE o harmonogramie egzaminów w 2027 r. (20.08.2026)
- CKE – Komunikat o materiałach i przyborach pomocniczych w 2027 r. (20.08.2026)
- CKE – Informacja o sposobie organizacji i przeprowadzania egzaminu maturalnego w roku szkolnym 2026/2027
- CKE – Informator o egzaminie maturalnym z biologii od roku szkolnego 2024/2025
- CKE – Sprawozdanie z egzaminu maturalnego z biologii 2026
- CKE – Wybrane wzory i stałe fizykochemiczne na egzamin maturalny z biologii, chemii i fizyki
- CKE – Informacja dyrektora CKE z 30.09.2026 o udostępnieniu arkuszy próbnych